Wektor inicjujący

Wektor inicjujący (ang. initialization vector, IV) – ciąg bitów o stałej długości wykorzystywany jako dodatkowe dane wejściowe do algorytmów kryptograficznych. Zazwyczaj wymagana jest od niego wysokiej jakości losowość, która ma istotne znaczenie przy , ponieważ atakujący może zbadać relacje zachodzące między segmentami szyfrowanych danych poprzez ich ciągłe szyfrowanie za pomocą tego samego klucza. Wektor inicjujący znajduje zastosowanie w większości . Losowość jest również wymagana dla innych zastosowań, takich jak uniwersalne funkcje skrótu czy kody uwierzytelniania wiadomości. W niektórych zastosowaniach wystarczy jego niepowtarzalność, a wymagana losowość jest osiągnięta przez inne mechanizmy. W takich przypadkach, IV nazywamy wartością jednorazową, przy czym algorytm ma postać statyczną, a nie losową, ponieważ IV nie musi być przekazany do odbiorcy, lecz może wynikać ze wspólnego stanu zaktualizowanego zarówno po stronie nadawcy, jak i odbiorcy. W praktyce, krótka wartość jednorazowa jest przekazywana wraz z wiadomością, by móc określić fakt jej utraty. Przykładem statycznego schematu szyfrowania jest tryb licznikowy, który używa numeru bloku jako wartości jednorazowej. Długość IV jest zależna od zastosowania; dla szyfrów blokowych jest zazwyczaj równa długości bloku. W schematach szyfrowania, nieprzewidywalna część powinna mieć taką samą długość co klucz, by skutecznie przeciwdziałać atakom. Przy losowym IV, zgodnie z paradoksem dnia urodzin, prawdopodobieństwo kolizji jest dość wysokie. Tradycyjne szyfry strumieniowe, takie jak RC4, nie używają IV. Można rozbudować te algorytmy tak, by wcielić go w klucz szyfru lub stan wewnętrzny. Niektóre rozwiązania zrealizowane w praktyce są powszechnie uznane za niebezpieczne, np. protokół WEP jest podatny na ataki związane z wektorem inicjującym.