steekproef

Een steekproef of monster, een statistisch begrip, is een selectie uit een totale populatie ten behoeve van een meting van bepaalde eigenschappen van die populatie. In het dagelijkse spraakgebruik kan een monster ook een voorbeeld van één individu uit een populatie betekenen. De term steekproef is afkomstig van het Duitse Stichprobe, dat werd gebruikt voor een monster uit het vloeibare metaal in een hoogoven. Ook werd het gebruikt voor een monster uit een ongeopende zak graan met een speciaal instrument dat de zak niet beschadigde. Op de kaasmarkt ziet men ook letterlijk een steekproef, wanneer de keurmeester een kaasboor (een speciaal soort mes) in de kaas steekt om uit het midden van de kaas een stukje te keuren (proeven). De keuze voor een meting met behulp van een steekproef in plaats van de totale populatie wordt bepaald door de volgende overwegingen: * bij een populatie van grote omvang is het praktisch ondoenlijk alle elementen te meten * als de metingen kostbaar zijn kan men slechts een beperkt aantal metingen doen * bij destructief onderzoek zou de hele populatie verloren gaan * als snelheid gewenst is, kan niet de hele populatie onderzocht worden * als er geen al te grote nauwkeurigheid verlangd is, kan met een steekproef worden volstaan * het is gemakkelijker slechts een deel van de populatie te onderzoeken.