Rada Najwyższa Narodowa

Rada Najwyższa Narodowa – centralna władza cywilna podczas insurekcji kościuszkowskiej. Ustanowiona przez najwyższego naczelnika Siły Zbrojnej Narodowej Tadeusza Kościuszkę 10 maja 1794 w obozie pod Połańcem. Składała się z 8 radców i 32 zastępców i była kolegialnym organem wykonawczym decyzji naczelnika. Podzielona została na osiem wydziałów, którymi kierowali radcy: * Wydział Porządku – Alojzy SulistrowskiZajmował się utrzymywaniem dróg i mostów, przewozem poczty, komunikacją. * Wydział Bezpieczeństwa – Tomasz Wawrzecki (w rzeczywistości zastępca Michał Ambroży Kochanowski)Zajmował się śledzeniem szpiegów i przestępców, przeprowadzaniem rewizji i aresztowań, utrzymywaniem więzień. * Wydział Sprawiedliwości – Franciszek Myszkowski (w rzeczywistości zastępca Józef Szymanowski)Nadzorował sądy, wykonywał egzekucję wyroków sądowych. * Wydział Skarbu – ks. Hugo KołłątajZajmował dobra zdrajców ojczyzny, zarządzał dobrami narodowymi, kontrolował mennicę. * Wydział Żywności – Ignacy Wyssogota ZakrzewskiZaopatrywał armię powstańcza, dozorował młyny, piekarnie i browary, rozdawał żywność biedocie. * Wydział Potrzeb Wojskowych – gen. mjr Stanisław Wielowiejski (w rzeczywistości zastępca Tadeusz Matuszewicz)Przeprowadzał pobór do wojska, kontrolował manufaktury zbrojeniowe, kupował broń, mundury i amunicję, zakładał składy wojskowe, dostarczał koni do wojska. * Wydział Interesów Zagranicznych – Ignacy PotockiWysyłał posłów i agentów za granicę, prowadził rokowania z innymi państwami. * Wydział Instrukcji Narodowej – Jan Dominik Jaśkiewicz (w rzeczywistości zastępca ks. Franciszek Ksawery Dmochowski, później Tadeusz Mostowski)Nadzorował szkoły, zajmował się propagandą powstańczą, inspirował gazety, agitacją w kościołach i na zgromadzeniach, administrował funduszem edukacyjnym. Decyzje miano podejmować kolegialnie przy udziale minimum 5 osób. Król Stanisław August Poniatowski 5 maja wyraził chęć wejścia do Rady zapewniając iż ojczyzny i narodu nie odstąpię, jednak Kościuszko nie miał zamiaru go dopuścić. Oficjalnym organem prasowym Rady Najwyższej Narodowej był dziennik „Gazeta Rządowa”.