Oekraïne–NAVO betrekkingen

De betrekkingen tussen Oekraïne en de Noord-Atlantische Verdragsorganisatie (NAVO) begonnen in 1992. Oekraïne diende in 2008 een aanvraag in om een NAVO-lidmaatschap op te starten. Plannen voor een NAVO-lidmaatschap werden opgeschort door Oekraïne na de Oekraïense presidentsverkiezingen van 2010 waarin de pro-Russische Viktor Janoekovitsj tot president van Oekraïne werd verkozen. Eind november 2013 weigerde Janoekovitsj de Associatieovereenkomst tussen de Europese Unie en Oekraïne te ondertekenen. Daarop volgden de maandenlange grootschalige pro-westerse Euromaidan-protesten die in februari 2014 escaleerden in een kortdurende geweldadige revolutie. Te midden van de Revolutie van de Waardigheid ontvluchtte Janoekovitsj Kiev en het land. De interim-regering-Jatsenjoek die aan de macht kwam, zei aanvankelijk dat zij geen plannen had om tot de NAVO toe te treden. De Associatieovereenkomst met de EU werd wel ondertekend. Na de Russische annexatie van de Krim en de Russische militaire steun aan de pro-Russische separatisten in het oosten van Oekraïne, waarbij het Oekraïense leger moest worden ingezet, werd dat anders. Na de Oekraïense parlementsverkiezingen in oktober 2014 maakte de nieuwe regering van toetreding tot de NAVO een prioriteit. Op 21 februari 2019 werd de grondwet van Oekraïne gewijzigd. De normen inzake de strategische koers van Oekraïne naar lidmaatschap van de Europese Unie en de NAVO zijn vastgelegd in een preambule. Dit omvat drie artikelen en overgangsbepalingen. Op de top van Brussel in juni 2021 herhaalden de NAVO-leiders het besluit dat op de Top van Boekarest in 2008 was genomen. Oekraïne zou lid worden van het 'Membership Action Plan' (MAP). Het helpt kandidaat-lidstaten van de NAVO om zich voor te bereiden op hun lidmaatschap en aan de vereisten te voldoen. Dit wordt gerealiseerd door praktisch advies en doelgerichte ondersteuning te verlenen. NAVO-secretaris-generaal Jens Stoltenberg benadrukte ook dat Rusland geen veto zal kunnen uitspreken over de toetreding van Oekraïne tot de NAVO "omdat we niet zullen terugkeren naar het tijdperk van belangensferen waarin grote landen beslissen wat kleinere moeten doen." Volgens peilingen die tussen 2005 en 2013 zijn gehouden, bleef de Oekraïense publieke steun voor het NAVO-lidmaatschap laag. Sinds de Russisch-Oekraïense Oorlog en de annexatie van de Krim is de publieke steun voor het Oekraïense lidmaatschap van de NAVO echter enorm toegenomen. Sinds juni 2014 bleek uit peilingen dat ongeveer 50% van de ondervraagden het Oekraïense NAVO-lidmaatschap steunde.