tłumaczenie dosłowne

Tłumaczenie dosłowne, tłumaczenie bezpośrednie – tłumaczenie tekstu z jednego języka na drugi słowo po słowie (łacina: verbum pro verbo), niekoniecznie oddające sens całości oryginału. W przekładoznawstwie przez tłumaczenie dosłowne rozumie się specjalistyczne tłumaczenia tekstów naukowych, technicznych, technologicznych czy prawnych. Innym znaczeniem tłumaczenia dosłownego w teorii przekładu jest metafraza; tłumaczenie sensu natomiast określa się terminem parafraza. W przypadku tłumaczenie dosłownego nietechnicznych tekstów literackich (leksem za leksem lub leksem za morfem) rozumianego negatywnie, nieuniknione będzie błędne przetłumaczenie np. idiomów; w przypadku przekładu z języków analitycznych na fleksyjne gramatyka tekstu docelowego stanie się nieczytelna. Pojęcie dosłowne tłumaczenie może być w zasadzie traktowane jak oksymoron (sprzeczność w kategoriach), biorąc pod uwagę, że dosłowne oznacza coś, co jest zrozumiałe bez interpretacji, podczas gdy tłumaczenie, w swej istocie, jest interpretacją znaczenia słów z jednego języka wyrażoną w innym.