Zbawiciel świata

Zbawiciel świata (łac. Salvator Mundi) – obraz olejny namalowany w latach 1506–1513 na desce przez Leonarda da Vinci dla króla Francji Ludwika XII. Obraz przedstawia Jezusa z prawą ręką wzniesioną do błogosławieństwa, a w drugiej trzymającego szklaną kulę, będącą symbolem świata. Motyw ten był wówczas popularny w malarstwie francuskim i flamandzkim. Jest on ubrany w tradycyjnie przypisywane mu szaty w barwach czerwonej i błękitnej. Zbawiciel świata to obraz olejny, namalowany na desce o wymiarach ok. 60 na 40 cm. Po śmierci żony Ludwika XII Anny Bretońskiej, obraz został podarowany zakonowi w jej rodzinnym Nantes. W 1650 roku królowa Anglii Henrietta Maria Burbon oglądała obraz i zamówiła u grawerowaną kopię. W XIX wieku klasztor uległ likwidacji, a obraz sprzedano baronowi de Lareinty, który był w jego posiadaniu do 1902 roku, gdy zakupiła go hrabina de Béhague. Kolejnymi właścicielami byli siostrzeniec hrabiny i jego syn, markiz Jean Louis de Ganay. W 1958 roku obraz na aukcji w domu aukcyjnym Sotheby’s nabył sir Francis Cook, który zapłacił za niego 45 funtów. Od 2004 roku obraz był własnością marszanda Roberta Simona z Nowego Jorku, później nabył go Szwajcar , który sprzedał dzieło Rosjaninowi . 15 listopada 2017 roku obraz został wystawiony na aukcji przez ówczesnego właściciela, rosyjskiego miliardera, w nowojorskim domu aukcyjnym Christie’s. Został sprzedany za kwotę 400 mln dolarów (450 312 500 $ razem z premią dla sprzedającego), co czyni Zbawiciela świata dziełem sztuki sprzedanym za największą sumę w historii. Przez długi czas uważano, że obraz jest kopią pracy namalowanej przez Giovanniego Boltraffia, jednego z uczniów Leonarda. Podczas prac przygotowawczych do uruchomienia monograficznej wystawy prac Leonarda w National Portrait Gallery w Londynie organizatorzy zwrócili się do czterech włoskich specjalistów od malarstwa Leonarda da Vinci o ekspertyzę dotyczącą autorstwa pracy. Po odrestaurowaniu, usunięciu przeróbek i oczyszczeniu obrazu w lipcu 2011 roku ogłoszono, że obraz bezsprzecznie jest autorstwa Leonarda da Vinci, co spowodowało wzrost jego wartości do 120 milionów funtów. Po raz pierwszy obraz został wystawiony w okresie od 9 listopada 2011 do 5 lutego 2012 roku w ramach wystawy Leonardo da Vinci – malarz na dworze mediolańskim w London National Gallery.